Türkiye'nin 2026 fındık rekoltesi için yayımlanan iki çalışma arasında 100 bin tonun üzerinde fark bulunuyor. Bakanlık koordinasyonundaki komisyonun tahmini 704.941 ton, Karadeniz Fındık ve Mamulleri İhracatçıları Birliği'nin tahmini ise 805.246 ton olarak aktarıldı.
Bu rakamlar kesinleşmiş hasat miktarı değil, sezon öncesi saha çalışmalarına dayanan tahminlerdir. Hasat, kurutma, randıman ve pazara giriş tamamlanmadan ikisini de gerçekleşmiş üretim verisi gibi okumamak gerekir.
Farkın büyük bölümü Ordu'da
Altı büyük üretici il karşılaştırıldığında en belirgin ayrışma Ordu'da görülüyor. Bakanlık komisyonu Ordu için 195.360 ton, KFMİB 263.196 ton tahmin aktarıyor. Aradaki 67.836 ton, ülke toplamındaki farkın yaklaşık üçte ikisine karşılık geliyor.
| İl | Bakanlık komisyonu | KFMİB | Fındıktan fark hesabı |
|---|---|---|---|
| Ordu | 195.360 ton | 263.196 ton | +67.836 ton |
| Giresun | 86.440 ton | 91.865 ton | +5.425 ton |
| Samsun | 110.685 ton | 115.512 ton | +4.827 ton |
| Trabzon | 49.839 ton | 43.463 ton | -6.376 ton |
| Düzce | 102.071 ton | 102.773 ton | +702 ton |
| Sakarya | 89.261 ton | 104.660 ton | +15.399 ton |
Giresun, Samsun, Düzce ve Sakarya'da da KFMİB tahmini daha yüksek. Trabzon ise ters yönde ayrışıyor: Bakanlık komisyonunun 49.839 tonluk tahmini, KFMİB'in 43.463 tonluk tahmininden 6.376 ton fazla.
İki saha çalışması neyi ölçüyor?
Tarım ve Orman Bakanlığı'nın resmî rekolte tahmin yöntemi; temsil kabiliyeti taşıyan bahçelerin seçilmesini, çotanak sayımını, çeşitleri ve randıman gibi unsurları içeren bir saha yaklaşımı tanımlıyor. Düzce İl Tarım ve Orman Müdürlüğü de 2026 çalışmasının Bakanlık koordinasyonunda sahada yürütüldüğünü belirtiyor.
Karadeniz Ekonomi'nin aktardığı KFMİB çalışması ise 13–28 Temmuz arasında 15 il, 87 ilçe ve 477 bahçede, 1.625 dal üzerinde yürütüldü. Haberde çotanak sayımına ek olarak sağlam iç oranı, meyve tutumu ve randıman göstergelerinin dikkate alındığı belirtiliyor.
Bu bilgiler iki yöntemin ortak saha bileşenleri taşıdığını gösteriyor. Ancak kaynaklar, 100.305 tonluk farkı tek bir nedene bağlayan karşılaştırmalı ve ayrıntılı bir teknik açıklama sunmuyor. Bu nedenle farkı yalnız sayım tarihi, örneklem veya randıman varsayımıyla açıklamak spekülasyon olur.
Tahmin neden piyasa fiyatı değildir?
Rekolte beklentisi arz görünümü için önemli olsa da tek başına günlük fiyatı belirlemez. Ürünün fiilî randımanı, teslim takvimi, ihracat talebi, stok ve alıcı davranışı da fiyat oluşumuna katılır. Bu nedenle tahminler güncel fiyat verisinden ayrı bir gösterge olarak izlenmeli.
2025 ihracatındaki gerileme de yeni sezonun talep tarafını anlamak için önemli bir arka plan sunuyor. KİB'in 2025 ihracat verileri, miktar ve değer tarafındaki farklı hızları gösteriyor.
Sezon ilerledikçe tahminlerle gerçekleşen ürün girişleri arasındaki fark daha iyi ölçülebilecek. O zamana kadar iki rakamı da kesin rekolte değil, kaynakları ve yöntemleri farklı iki çalışma olarak ele almak gerekiyor.